Lokaliseren doe je zo: haal het beste uit meertalige teams met de leercontent van GoodHabitz

Internationale organisaties worden steeds diverser.

Teams werken samen over continenten, talen en culturen heen.

Van een projectmanager in Amsterdam tot een klantenserviceteam in Lissabon, en van magazijnmedewerkers in Warschau tot ingenieurs in München.

Dat is de realiteit van het moderne bedrijfsleven, en dat is fantastisch.

Toch blijven veel trainingsprogramma's beperkt tot het Engels of een algemene aanpak, waarbij ervan wordt uitgegaan dat iedereen op dezelfde manier leert.

De prijs daarvan?

Minder betrokkenheid.

Een lagere kennisoverdracht.

En investeringen in training die maar de helft van hun potentieel benutten.

Voor HR- en L&D-leiders die internationale teams begeleiden, roept dit belangrijke vragen op:

• Werkt Engelstalige training echt overal?

• Wat houdt goede lokalisatie eigenlijk in?

• Hoe kunnen we leren zo ontwerpen dat het een echte impact maakt, over culturen en talen heen?

Dit artikel geeft antwoord op die vragen met empirische bewijzen, praktische tips en kaders die je meteen kan toepassen.

Het belang van taal en cultuur bij leren

Laten we eerst bekijken waarom gelokaliseerd leren cruciaal is.

Effectiviteit van trainingen en betrokkenheid van lerenden

Onderzoek van de Association for Talent Development (ATD) bevestigt dat lokalisatie de impact van trainingen verbetert.

Gelokaliseerde content leidt tot meer betrokkenheid, snellere voltooiing en het beter onthouden van kennis, wat uiteindelijk de prestaties op het werk versterkt.

Simpel gezegd: lerenden zijn meer betrokken als trainingen worden aangeboden in hun eigen taal en context.

De cognitieve realiteit: leren in een vreemde taal

Wat de meeste L&D-leiders al langer vermoeden, maar zelden met cijfers kunnen aantonen, is dat leren in een andere taal een grote invloed heeft op wat mensen kunnen oppikken en onthouden.

Is het überhaupt mogelijk om dit te meten?

Het antwoord is ja.

In datzelfde rapport van de ADT werden 311 talentontwikkelingsprofessionals bevraagd, van wie meer dan 80% aangaf dat het lokaliseren van content ervoor zorgde dat lerenden meer informatie konden opnemen.

Wanneer iemand trainingscontent in een vreemde taal tot zich neemt, wordt zijn werkgeheugen verdeeld over twee taken: het vertalen van de content en het begrijpen ervan.

Deze cognitieve belasting vertraagt niet alleen het leerproces, maar vermindert ook het vermogen van de hersenen om diepgaand te verwerken, kritisch te denken en informatie langdurig op te slaan.

Stel je voor dat je een complex leiderschapsconcept probeert te begrijpen, bijvoorbeeld het omgaan met conflicten op een psychologisch veilige manier, terwijl je tegelijkertijd termen als ‘accountability’, ‘boundaries’ of ‘constructive challenge’ moet vertalen.

De mentale inspanning die nodig is voor het vertalen, neemt de aandacht weg van het echte leren.

Meer dan woorden: waarom de culturele context bepalend is voor begrip

Maar taal is slechts de helft van het verhaal. De culturele context vormt hoe we concepten, voorbeelden en zelfs het leren zelf interpreteren.

Marìa Rosales, productmanager bij GoodHabitz, legt het als volgt uit:

“Als ik iets niet begrijp, is de informatie niet relevant voor mij en zal ik mijn aandacht verliezen, waardoor het leereffect waarschijnlijk zal afnemen.”

Neem een op het eerste gezicht rechttoe rechtaan onderwerp als feedback geven. In Nederland wordt directheid op de werkvloer verwacht en zelfs gewaardeerd. Een manager die ongezouten observaties naar voren brengt, wordt gezien als eerlijk en behulpzaam. Maar in Vlaanderen kan diezelfde directheid juist het tegenovergestelde effect hebben.

Of neem bijvoorbeeld eigenaarschap. In sommige culturen draait dit om individuele verantwoordelijkheid en transparantie. In andere gaat het om collectieve verantwoordelijkheid en het behoud van waardigheid. Hetzelfde woord, maar een heel andere betekenis.

Lokalisatie houdt rekening met deze verschillen en past zich op basis daarvan aan.

De echte betekenis van lokalisatie

Lokalisatie gaat veel verder dan alleen maar letterlijk vertalen. 

In geen geval gaat het erom de inhoud te versimpelen of af te zwakken.

Het gaat erom de betekenis van een boodschap te vertalen, niet alleen de woorden.

Bijvoorbeeld:

• Talige nuances: uitdrukkingen, toon, grammatica, duidelijke taal die natuurlijk klinkt en niet gekunsteld of overdreven formeel overkomt.

• Culturele relevantie: voorbeelden, scenario's en referenties die de lerenden daadwerkelijk herkennen en waarin ze zich kunnen inleven.

• Eigen context: specifieke regelgeving, regionale gewoonten, werkomstandigheden en sociale omgangsvormen die passen bij de omgeving van de lerenden

Met andere woorden: vertalen ≠ lokaliseren.  

Bij vertalen vervang je woorden. Bij lokaliseren pas je de betekenis, context en culturele referenties aan. Het zorgt ervoor dat trainingen aansluiten bij de leefwereld van de lerenden, en die aansluiting bevordert niet alleen begrip, maar ook gedragsverandering.

Praktische tip voor HR & L&D:

Kijk kritisch naar je trainingsprogramma's om te zien waar taal of culturele context de betrokkenheid van lerenden in de weg staat. Begin met het in kaart brengen van regio's en talen waar de prestaties of voltooiingspercentages beneden het gemiddelde liggen. Daar ligt je kans om te lokaliseren.

De verborgen kosten van “English only”-trainingen

Engels als enige taal lijkt misschien efficiënt, maar die aanpak brengt verborgen kosten met zich mee die je investering in leren en ontwikkelen ondermijnen en uiteindelijk leiden tot:

• Lagere betrokkenheid en minder voltooiing: niet-moedertaalsprekers besteden hun cognitieve energie aan vertalen in plaats van aan leren

• Inconsistente kennisoverdracht: culturele knipogen, humor en verwijzingen kunnen verloren gaan of verkeerd begrepen worden

• Uitsluiting van belangrijke groepen: eerstelijnsmedewerkers of niet-kantoormedewerkers zijn mogelijk minder vloeiend in het Engels, waardoor de ontwikkelingskloof groter wordt

Dit is de harde waarheid: trainingen die alleen in het Engels worden gegeven, creëren een tweedeling in het personeelsbestand, waarbij ontwikkelingskansen afhankelijk zijn van taalvaardigheid en niet van potentieel.

Volgens ATD-data heeft 68% van de organisaties een deel van haar trainingen gelokaliseerd, maar 32% heeft dat nog niet gedaan, hoewel ze de noodzaak ervan inzien. Dit wijst op een grote kans om meer impact te maken.

Praktische tip:

Meet de resultaten van trainingen per taalgroep. Vergelijk de voltooiingspercentages, assessmentresultaten en prestaties na de training tussen de verschillende taalgroepen. Waar je een kloof ziet, kan lokalisatie die dichten.

Zo ziet doeltreffend gelokaliseerd leren eruit

Doeltreffend gelokaliseerd leren combineert:

• Content in de moedertaal: aangeboden in de eerste taal of voorkeurstaal van de lerende

• Culturele aanpassingen: voorbeelden, scenario's en referenties in de trainingen zijn afgestemd op de lokale gewoonten en realiteit op de werkvloer

• Consistente kwaliteit: de leerervaring moet even krachtig zijn, in welke taal dan ook

Hieronder zie je hoe lokalisatie in de praktijk werkt. We gebruiken de GoodHabitz training ‘The Art of Feedback’ als voorbeeld:

Engels

In de Engelse versie van de training wordt Jeremy Paxman genoemd, een populaire Britse interviewer die bekendstaat om zijn directheid. Buiten het Verenigd Koninkrijk is de interviewer een stuk minder bekend. Daarom kiezen onze lokalisatieteams in andere landen voor een herkenbare, lokale referentie.

Frans

In de Franse lokalisatie kiest ons team voor Philippe Etchebest. Een chef-kok die niet alleen bekendstaat om zijn culinaire skills, maar ook om zijn vlijmscherpe, onvergetelijke uitspraken in het programma Top Chef. De twee heren hebben hun directe aanpak gemeen: ze houden zich niet in en stellen graag lastige vragen.

Dit lokale voorbeeld zal het Franse publiek meer aanspreken, terwijl de boodschap dezelfde blijft. En dat is exact wat je wil bereiken door leercontent aan te passen aan een andere taal!

Spaans

Ons Spaanse lokalisatieteam kiest in hetzelfde voorbeeld voor Alberto Chicote, een van Spanjes bekendste chef-koks en niet vies van wat media-aandacht. Ook hij staat bekend om zijn directe en uitgesproken stijl. Kijkers van zijn tv-programma Pesadilla en la cocina (Nachtmerrie in de keuken) weten dat hij zich nooit inhoudt; Chicote is behoorlijk to-the-point en absoluut niet bang voor confrontaties.

Nederlands

Als Nederlanders ergens bekend om staan, is het wel hun directheid. Om een passende referentie te kiezen in deze context moet het lokalisatieteam goed op de hoogte zijn van recente gebeurtenissen en culturele gewoontes. Ze kozen voor de Nederlands-Amerikaanse presentatrice Eva Jinek, die tijdens de coronapandemie een verhit interview hield met de lokale minister van Volksgezondheid. Een opmerkelijk direct optreden, zelfs voor Nederlandse begrippen. En dat maakt Jinek de perfecte lokale referentie.

Portugees

Het Portugese lokalisatieteam kiest voor een voorbeeld dat aanslaat bij hun lokale publiek. In tegenstelling tot de andere landen kozen ze niet voor een interviewer of chef-kok, maar voor José Mourinho, de wereldberoemde voetbaltrainer. Naast zijn sportieve prestaties staat Mourinho bekend om zijn uitgesproken persoonlijkheid en ongefilterde manier van communiceren. De Portugees is nooit bang voor confrontaties en altijd bereid om te reageren.

Italiaans

In Italië liet ons team zich inspireren door een dame met een temperamentvolle persoonlijkheid: journaliste en tv-presentatrice Franca Leosini. Ze staat bekend om haar ijskoude, maar indringende interviews. Leosini is compromisloos, stelt ongemakkelijke vragen en gaat net zo lang door tot ze een antwoord krijgt. Een perfect voorbeeld van de kenmerkende, gepassioneerde Italiaanse manier van communiceren.

Dat is lokalisatie zoals het hoort. Het idee blijft steeds hetzelfde, maar de manier waarop het wordt aangeboden is duidelijk aangepast aan de lokale context.

Praktijkvoorbeeld: lokalisatie bij internationale bedrijven

Uit een recent rapport blijkt dat 73% van de internationale bedrijven hun trainingsmateriaal lokaliseert om betere resultaten te halen, en velen zijn van plan om dit in de nabije toekomst nog meer te doen.

Organisaties maken van gepersonaliseerd leren een prioriteit om de prestaties en het concurrentievoordeel een boost te geven.

Deze trend is geen toeval: trainers zien steeds vaker dat hoogwaardige lokalisatie een positieve invloed heeft op bedrijfsprestaties, zoals de tevredenheid van lerenden en hun prestaties op het werk.

Gebruik lokalisatie als een strategisch middel om je ROI te verhogen: houd statistieken bij zoals betrokkenheid, voltooiing en prestatieverbeteringen vóór en na de lokalisatie.

Zo zorgt GoodHabitz voor gelokaliseerd leren

GoodHabitz ziet lokalisatie als een op de lerende gerichte aanpak, niet alleen als het vertalen van teksten.

Deze aanpak stelt van meet af aan culturele context en relevantie voor de lerende voorop.

Bij GoodHabitz weten we dat voor echte leerimpact meer nodig is dan alleen dezelfde taal spreken. Het gaat erom werkelijk verbinding te maken met de lerenden op een manier die natuurlijk en authentiek aanvoelt.

Therese Forsman, lokalisatiecoördinator bij GoodHabitz, licht toe:

Bij echte lokalisatie staat de lerende centraal. We vertalen niet alleen woorden, maar passen ook de toon, verwijzingen, humor en zelfs voorbeelden aan aan elke cultuur waarmee we werken.

"Ons doel is om elke lerende het gevoel te geven dat de trainingscontent speciaal voor hem of haar is gemaakt. Zodra mensen hun eigen wereld herkennen in wat ze leren, neemt hun betrokkenheid toe, en daarmee ook het trainingsresultaat. Daarom werken we samen met moedertaalspecialisten in elke markt, zodat onze trainingen niet alleen worden begrepen, maar ook echt worden beleefd."

Ontworpen voor meertalige organisaties

De trainingen zijn ontwikkeld met inbouw van lokalisatie, gebruikmakend van lokale expertise, op de context afgestemde voorbeelden en taalgebruik op moedertaalniveau. Dit zorgt ervoor dat de inhoud niet alleen vertaald is, maar ook echt aangepast.

Deze lokalisatie-aanpak maakt voor onze klanten over de hele wereld inmiddels een groot verschil.

Neem bijvoorbeeld Gruppo Trevi. Martine Michelotti, Corporate Training Manager, vertelt:

“De mensen bij Gruppo Trevi werken overal ter wereld, in verschillende tijdzones, op werkplekken variërend van bouwwerven tot fabrieken en kantoren. Dankzij het trainingsaanbod dat in verschillende talen (niet alleen vertaald, maar ook gelokaliseerd, wat een groot verschil is!) en volledig online toegankelijk is, kunnen we al onze mensen bereiken en een flexibele, personaliseerbare service bieden die ook aan de behoeftes van ons bedrijf voldoet. Op die manier wordt de trainingsservice nog beter verspreid.”

Eén ervaring, vele contexten

Elke lerende doorloopt een leertraject dat consistent is in kwaliteit, maar relevant in context. Dit evenwicht bevordert wereldwijde afstemming met respect voor lokale verschillen, een belangrijke uitdaging voor multinationale L&D-strategieën.

Zoals Marìa Rosales het zegt:

"Je moet rekening houden met verschillen, maar zorg er ook voor dat je een consistente ervaring creëert voor al je eigen teams, zodat niemand uiteindelijk hetzelfde onderwerp op een compleet andere manier heeft begrepen."

Wil je graag meer weten?

Marìa was te gast in seizoen 1 van de Moving Forward podcast, waar ze dieper inging op alles wat te maken heeft met het trainen van meertalige medewerkers. Luister hieronder naar de volledige aflevering.

Praktische tip:
Beoordeel bij het evalueren van trainingsaanbieders niet alleen de aangeboden talen, maar ook de lokalisatiemethode: hoe passen ze het verhaal, de voorbeelden en de context aan?

Waarom gelokaliseerd leren meer impact heeft

Gelokaliseerd leren zorgt consequent voor betere resultaten op de punten die het belangrijkst zijn voor L&D-leiders. Dit zijn de voordelen:

• Hogere betrokkenheid: lerenden kunnen zich beter verdiepen in materiaal dat voor hen persoonlijk relevant is. Wanneer trainingen verwijzen naar bekende scenario's, een cultureel passende toon gebruiken en in hun moedertaal worden gegeven, voltooien lerenden trainingen niet zomaar, maar gaan ze er ook volledig in op.

• Beter onthouden van kennis: duidelijke denkprocessen verminderen de mentale inspanning die nodig is om te vertalen, waardoor er meer hersencapaciteit overblijft voor het daadwerkelijke leren. Wanneer lerenden geen energie hoeven te steken in het ontcijferen van taal of culturele verwijzingen, kunnen ze zich concentreren op het begrijpen, verwerken en onthouden van nieuwe informatie.

• Sterkere gedragsverandering: lerenden begrijpen concepten niet alleen sneller, ze kunnen ze ook meteen met vertrouwen toepassen. Een Spaanse manager die conflictoplossing leert aan de hand van voorbeelden uit de Spaanse werkomgeving, kan de technieken de volgende dag al toepassen, omdat de overstap van training naar de praktijk naadloos verloopt.

Deze resultaten komen overeen met wat onderzoek aanwijst als de belangrijkste voordelen van lokalisatie: betere respons, beter leren en betere toepassing op het werk.

Waar gelokaliseerd leren het belangrijkst is

Lokalisatie is vooral impactvol in situaties zoals:

• Onboarding van medewerkers in verschillende landen: gelokaliseerde onboarding zorgt ervoor dat iedereen met dezelfde duidelijkheid en zelfvertrouwen van start gaat, ongeacht de locatie. Het zet vanaf dag één de toon voor inclusie en verkort de tijd die nodig is om productief te worden voor je teams wereldwijd.

• Ontwikkeling van leiderschap en soft skills: wat in Amsterdam als respectvolle directheid wordt beschouwd, kan in Lissabon bot overkomen. Wat in Milaan voor “assertieve communicatie” wordt aanzien, kan in Berlijn als agressief worden ervaren. Gelokaliseerde soft skills-training houdt rekening met deze verschillen, waardoor begrippen praktisch toepasbaar worden in plaats van puur theoretisch.

• Compliance- en risicotraining: door compliance-training te lokaliseren, ben je er zeker van dat cruciale informatie correct wordt begrepen, waardoor je juridische risico's vermindert en je mensen beschermt. Dit is met name belangrijk voor onderwerpen waarbij de culturele context van invloed is op de interpretatie.

• Initiatieven voor change management: verandering is al moeilijk genoeg wanneer iedereen dezelfde taal spreekt. Wanneer je verandering over taal- en cultuurgrenzen heen aanstuurt, wordt gelokaliseerd leren een essentiële tool voor afstemming, duidelijkheid en draagvlak.

Praktische tip:

Geef prioriteit aan het lokaliseren van trainingen waar misverstanden de hoogste kosten met zich meebrengen voor de organisatie. Begin met compliance, leiderschapsontwikkeling en veiligheidstrainingen; breid vervolgens uit op basis van data over impact en betrokkenheid.

Conclusie: bied leren aan in ieders eigen taal

Gelokaliseerd leren is geen luxe of mooi extraatje.

Het is een strategische noodzaak voor elke organisatie die over grenzen en culturen heen werkt.

Als je taal, cultuur en context op één lijn brengt met hoe je mensen echt werken en leren, verbeter je niet alleen de betrokkenheid.

Je zorgt voor eerlijkere toegang tot ontwikkeling, betere toepassing van vaardigheden en uiteindelijk meer bekwame medewerkers wereldwijd.

Bij succesvolle lokalisatie voelen lerenden zich begrepen, niet alleen onderwezen. En dat verschil maakt van training meer dan alleen een verplichting om aan te voldoen, maar een echt concurrentievoordeel.

Bij GoodHabitz hebben we ons hele platform gebouwd rond deze overtuiging: dat leren aangeboden moet worden in ieders eigen taal.

Start een gratis proefperiode om onze meertalige leercontent te ontdekken en te zien hoe gelokaliseerd leren je medewerkers kan doen floreren.